گروه مشاوران شایگان
021 88 63 40 51
info@shaygangroup.com
آخرین خبرها
1396/10/16 15:36

سیستم مدیریت کیفیت در پروژه ها برمبنای استاندارد ISO 10006:2003

اهمیت راهبردی پروژه‌ها و حجم سرمایه‌گذاری لازم به تناسب وسعت و اهمیت آنها، موجب شده است تا پروژه‌ها از اهمیت ویژه‌ای نزد سازمانها برخوردارباشند.ازاین‌رو مدیریت پروژه‌ها، ظرافتهای خاصی در بهینه‌سازی و موازنه عواملی همچون محدوده، زمان، هزینه و سایر منابع لازم به گونه ای که  کیفیت فعالیتها  به نحو مناسب برآورده شوند دارند. توسعه کیفیت در پروژه‌ها با اثرات مستقیم و غیرمستقیم خود، موجب رشد و بالندگی سازمانها و نیز بهره مندی و رضایت مشتری و سایر طرفهای ذی‌نفع پروژه می شود.

پروفسور ترنر در کتاب "مدیریت مبتنی بر پروژه"، چهار تعریف ممکن از «کیفیت مناسب» در یک پروژه به صورت زیر بیان می دارد:

- برآوردن مشخصات

- متناسب بودن با اهداف

- برآوردن نیاز مشتری

- خشنود (راضی) کردن مشتری.

به منظور برآورده سازی اهداف  فوق، اولین ویرایش استاندارد سیستم مدیریت کیفیت در پروژه ها(ISO10006) در سال 1997 توسط کمیته فنی 176 سازمان بین المللی استاندارد تدوین و در سال 2003  با انجام بازنگریهای فنی لازم، ویرایش دوم آن انتشار یافته است.

این استاندارد، راهنمایی در خصوص موضوعات کیفیتی مرتبط و موثر بر پروژه‌ها است و تصویری از اصول و شیوه های مدیریت کیفیت در راستای دستیابی به اهداف کیفی پروژه ها با ماهیت، اندازه، مدت زمان، محیطها و پیچیدگیهای گوناگون  ارائه می‌دهد

همچنین این استاندارد با رویکردی فرآیندی و سیستمی, چارچوب ساختار یافته ای برای مدیریت و کنترل کیفیت در پروژه ها با هدف اطمینان از درک و برآورده شدن اهداف تعیین شده در پروژه برای تمامی طرف های ذی نفع, ارائه می نماید.

به طور خلاصه، هدف کلی این استاندارد ایجاد حفظ وارتقاء  سطح کیفیت در پروژه‌ها، از طریق ایجاد یک رویکرد نظام مند است به نحوی که  نیازهای تصریحی و تلویحی مشتری، درک و فراهم شوند.

 

- مزایای استقرار سیستم مدیریت کیفیت در پروژه ها

- درک نیازهای تصریحی و تلویحی کارفرما و برآوردن آنها

- سازماندهی مناسب و ایجاد ارتباطات موثر درون سازمانی

- کاهش هزینه ها و افزایش گردش سرمایه از طریق به کارگیری بهینه منابع

- ارتقای دانش فنی سازمان

- انعطاف پذیری و سرعت در پاسخگویی به نیازها

- ایجادمزیت‌رقابتی‌به کمک افزایش توانمندیها

           - ایجاد زبان مشترک میان کارکنان در کلیه پروژ‌ه‌ها

           - ایجاد بستری برای بهبود مداوم فعالیتها

          - انجام درست و به موقع عملیات صحیح

            دامنه کاربرد :

این استاندارد در پروژه های کوچک تا خیلی بزرگ ، ساده تا پیچیده ، مستقل تا وابسته به بخشی از یک برنامه یا قسمتی از یک سری پروژه ، کاربرد دارد.

آنچه که لازم است در رابطه با دامنه کاربرد این استاندارد مورد توجه قرار گیرد آگاهی از این امر است که در این استاندارد چگونگی" مدیریت کیفیت در فرآیند های مدیریت پروژه " مورد بحث قرا گرفته است و نه "مدیریت پروژه".

این استاندارد بین المللی نیز همانند استانداردهای سری ایزو 9001 دارای 8 بند بوده که بندهای اصلی آن از بند 4 به شرح ذیل آغاز می شود :

 4- سیستم های مدیریت کیفیت در پروژه ها

5- مسئولیت مدیریت

6- مدیریت منابع

7- پدید آوری محصول ( خدمات )

8-اندازه گیری, تحلیل و بهبود

سیستم های مدیریت کیفیت در پروژه ها

در این بند استاندارد به مشخصات ذیل اشاره میکند :

  • پروژه ها
  • سازمان  
  • فرآیندها
  •  مراحل پروژه ها
  • فرآیندهای مدیریت پروژه
  • اصول مدیریت کیفیت
  • سیستم مدیریت کیفیت پروژه
  • طرح کیفیت پروژه

    جزئیات این بند استاندارد به قرار زیر می باشد :

    جزئیات فعالیتها, تعیین سطوح ریسک و عدم قطعیت, تعیین زمانهای شروع و خاتمه, تعیین محدودیت های منابع و هزینه, شناسایی و تفکیک بین فرآیندهای مدیریت پروژه و فرآیندهای مرتبط با محصول پروژه و حداقل های طرح کیفیت پروژه می باشد.

    یادآوری : ضروری است جهت دست یابی به اهداف پروژه, فرآیندهای پروژه در قالب سیستم مدیریت کیفیت, مدیریت شوند. سیستم مدیریت کیفیت پروژه تا آن جا که ممکن است باید با سیستم مدیریت کیفیت سازمان ایجاد کننده پروژه هم راستا باشد.

    مسئولیت مدیریت

     در این بند استاندارد به مشخصات ذیل اشاره میکند :

  • تعهدات مدیریت
  • فرآیند استراتژیک
  • اصول 8 گانه سیستم های مدیریت کیفیت
  • بازنگری های مدیریت
  •  ارزیابی های پیشرفت

    جزئیات این بند استاندارد به قرار زیر می باشد :

    جزئیات این بند مشتمل بر تشکیل فرآیندهای استراتژیک با تمرکز بر کیفیت فرآیندها و محصولات که برای تحقق اهداف پروژه ضروری است، می باشد. در این بند به اهمیت نیازهای حال و آیند مشتری و خواسته های آن و فراتر رفتن از انتظارات مشتری تاکید شده است.

    تعیین خط مشی و اهداف پروژه(شامل اهداف کیفیت)، فراهم آوردن زیر ساختها ومنابع جهت حصول اطمینان از دستیابی به اهداف پروژه، تهیه یک ساختار سازمانی در راستای تحقق اهداف پروژه، تصمیم گیری مبتنی بر واقعیات، تعیین اختیار تمامی افراد پروژه و طرحریزی اقدامات پیشگیرانه آتی از جمله مواردی است که مسئولیت آن به مدیریت رده بالای سازمان سپرده شده است.

    مدیریت منابع

    این بند استاندارد شامل فرآیندهای مرتبط با :

  • طرح ریزی منابع و کنترل منابع
  •  فرآیندهای مرتبط با افراد
  • ایجاد ساختار سازمانی پروژه
  • تخصیص کارکنان و ایجاد تیم 

    جزئیات این بند استاندارد به قرار زیر می باشد :

    در حقیقت بخشی از این بند با جنبه های کمی مدیریت افراد سروکار دارد. تعیین منابع مورد نیاز پروژه، مدیریت بر بکارگیری آن و کنترل منابع مطابق برنامه زمانبندی پروژه در این بند بررسی می شود.

    با توجه به این دیدگاه که کیفیت و موفقیت یک پروژه بستگی به مشارکت افراد در پروژه خواهد داشت بنابراین رویکرد فرآیندهای مرتبط با افراد مورد توجه قرار گرفته است. همچنین طراحی مناسب چارت سازمانی پروژه و وظایف و اختیارات کارکنان با استفاده از خط مشی سازمان ایجاد کننده پروژه بمنظور تشویق ایجاد همکاری و ارتباط کارآمد و اثربخش بین تمامی طرف های درگیر در پروژه، در نظر گرفته شده است. سایر موارد در این بند به راهنمایی هایی در خصوص صلاحیت کارکنان و ایجاد تیم اختصاص دارد.

    یادآوری : منابع شامل تجهیزات، تسهیلات، منابع مالی، اطلاعات، نرم افزار کامپیوتری، افراد، خدمات و فضا می تواند باشد.

     

     

    پدید آوری محصول ( خدمات )

    در این بند استاندارد که بند اجرایی محسوب می گردد به شرح ذیل می باشد :

     فرآیندهای مرتبط با :

  • آغاز پروژه و تکوین طرح مدیریت پروژه
  • مدیریت اثرات متقابل
  • مدیریت تغییرات
  • خاتمه فرآیند و پروژه

    فرآیندهای مرتبط با :

  • محدوده
  • تکوین و کنترل محدوده
  • تعریف و کنترل فعالیت ها

    فرآیندهای مرتبط با :

  •  زمان
  • طرح ریزی وابستگی های فعالیت
  • برآورد مدت زمان
  • تکوین برنامه زمان بندی
  • کنترل برنامه زمان بندی

     فرآیندهای مرتبط با :

  • هزینه
  • برآورد هزینه
  •  بودجه بندی
  • کنترل هزینه

    فرآیندهای مرتبط با :

  • ارتباطات
  • طرح ریزی ارتباطات
  • مدیریت اطلاعات
  • کنترل ارتباطات

     فرآیندهای مرتبط با :

  • ریسک
  • شناسایی ریسک
  • ارزیابی ریسک
  • کنترل ریسک

    فرآیندهای مرتبط با :

  • خرید
  • طرح ریزی و کنترل خرید
  •  مدون کردن الزامات خرید
  • ارزیابی تامین کنندگان
  • عقد قرارداد و کنترل قرار داد

 جزئیات این بند استاندارد بسیار گسترده و در برخی موارد به قرار زیر می باشد:

طرح مدیریت پروژه که باید شامل طرح کیفیت پروژه باشد یا به آن ارجاع داده شود می بایست ایجاد و بروز نگهداری شود. طرح مدیریت پروژه بایستی به الزامات مدون شده مشتری و سایر طرف های ذینفع مرتبط و اهداف پروژه ارجاع دهد، فرآیندهای پروژه و اهداف آنرا شناسایی و مدون نماید، وجوه اشتراک سازمانی را با توجه خطوط ارتباطی و گزارش دهی سازمان پروژه با بخشهای مختلف سازمان ایجاد کننده پروژه و وجوه اشتراک بین بخش ها در سازمان پروژه را مشخص نماید، طرح های کیفیت و WBS و بودجه و طرح ارتباطات و طرح مدیریت ریسک و طرح خرید را یکپارچه نماید، مشخصات محصول و چگونگی اندازه گیری و ارزیابی آنها را مشخص نماید، یک خط مبنا برای کنترل و اندازه گیری پیشرفت ایجاد نماید، شاخص های عملکرد را تعیین و اندازه گیری نماید، در موارد مورد نیاز شرایط بازنگری پروژه را فراهم آورد و بطور منظم بویژه در مواردی که تغییرات قابل توجهی رخ می دهد مورد بازنگری قرار گیرد.

سایر موارد مطروحه در این بند استاندارد به مدیریت اثرات متقابل در حین اجرای پروژه، پیش بینی تغییر و مدیریت آن در تمامی فرآیندها، خاتمه فرآیندها و دریافت بازخور، ارائه طرح کلی از آنچه محصول پروژه انجام خواهد داد، مدون کردن مشخصات محصول پروژه بطور قابل اندازه گیری و کنترل آنها، شناسایی و مدون کردن فعالیتها و قدم های مورد نیاز برای برای دستیابی به اهداف پروژه، کنترل کار واقعی انجام شده در پروژه، شناسایی ارتباطات درونی و تعاملات منطقی و وابستگی های بین فعالیتهای پروژه، برآورد مدت زمان هر فعالیت با توجه به شرایط معین شده و منابع مورد نیاز، برقراری ارتباط داخلی بین اهداف زمانی پروژه و وابستگی های فعالیت و مدت زمانهای آن ها به عنوان چارچوبی برای ایجاد برنامه زمانبندی کلی و جزیی پروژه، کنترل تحقق فعالیتهای پروژه به منظور تایید برنامه زمان بندی پیشنهادی با اتخاذ اقدامات لازم برای جبران تاخیرهای به وجود آمده، انجام برآورد هزینه برای پروژه، بکارگیری نتایج حاصل از برآورد هزینه برای ایجاد بودجه پروژه، کنترل هزینه ها و انحراف از بودجه پروژه، طرح ریزی سیستم های اطلاعات و ارتباطات پروژه، در دسترس قراردادن اطلاعات ضروری برای اعضای پروژه و سایر طرف های ذی نفع، کنترل ارتباطات در تطابق با سیستم ارتباطات طرحریزی شده، تعیین ریسک های موجود در پروژه، ارزیابی احتمال وقوع رخدادهای ریسک دار و اثرات آنها روی پروژه، ایجاد طرح هایی برای پاسخ دهی به ریسک ها، استقرار و بروز کردن طرح های ریسک، شناسایی و کنترل چیزی که باید خریداری شود و زمان خرید آن، ترکیب شرایط بازرگانی و الزامات فنی، ارزیابی و تعیین تامین کنندگان و پیمانکاران فرعی که باید برای تامین محصول دعوت شوند، انتشار اسناد برای دعوت جهت ارائه پیشنهادات و مذاکره و عقد قرارداد فرعی و نهایتاً حصول اطمینان از این که عملکرد پیمانکاران فرعی الزامات قراردادی را برآورده می کند، پرداخته است.

اندازه گیری, تحلیل و بهبود

به فرآیندهای مرتبط با بهبود, اندازه گیری و تحلیل, بهبود مداوم (توسط سازمان ایجاد کننده پروژه و توسط سازمان پروژه) پرداخته شده است. موضوعات مطروحه شامل ارائه راهنمایی هایی در مورد این که سازمان ایجاد کننده پروژه و سازمان پروژه چگونه باید از پروژه یادگیری داشته باشند و همچنین مواردی نظیر ارئه راهنمایی در مورد اندازه گیری و جمع آوری و اعتبار بخشی داده ها جهت بهبود مداوم، قدم هایی که مجری پروژه باید برای بهبود پروژه مداوم فرآیندهای پروژه طی نماید و اطلاعاتی که باید به منظور ایجاد توانایی بهبود مداوم توسط سازمان پروژه در اختیار مجری پروژه قرار گیرد، می باشد.

نظرات

نظر شما
نام :
پست الکترونیکی :
وب سایت :
متن :

تصویر :

برچسب ها :